༄༅། ། རྒྱ་གར་དགུན་ཁའི་གྲོས་ཚོགས་འཚོགས་བཞིན་པའི་སྐབས་དང་བསྟུན། ཕྱི་ལོ་ ༢༠༢༥ ཟླ་ ༡༢ ཚེས་ ༡༢ ཉིན་རྒྱ་གར་རྒྱལ་ས་ལྡི་ལིར་དཔལ་ལྡན་ཚོགས་གཙོ་མཁན་པོ་བསོད་ནམས་བསྟན་འཕེལ་མཆོག་གིས་གཙོས་པའི་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་རྒྱུན་ལས་རྣམ་པ་ཚོགས་ཆུང་གསུམ་ལ་ཆ་བགོས་ཀྱིས་རྒྱ་གར་མངའ་སྡེ་ཁག་མི་འདྲ་བ་བདུན་དང་། སྲིད་དོན་ཚོགས་པ་ཁག་མི་འདྲ་བ་བཞི་ནས་རྒྱ་གར་དབུས་གྲོས་ཚོགས་གོང་འོག་གཉིས་ཀྱི་འཐུས་མི་ཁྱོན་བརྒྱད་དང་ལྷན་སོ་སོར་མཇལ་འཕྲད་ཀྱིས་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་གནང་འགོ་འཛུགས་ཡོད་པ་རེད།

བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་རྒྱུན་ལས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་ཚོགས་ཆུང་དང་པོའི་ནང་དཔལ་ལྡན་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་ཚོགས་གཙོ་མཆོག་དང་། སྤྱི་འཐུས་བསྟན་པ་ཡར་འཕེལ་མཆོག སྤྱི་འཐུས་དགེ་བཤེས་རྔ་བ་གངས་རི་མཆོག་བཅས་དང་། བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་ཚོགས་ཆུང་གཉིས་པའི་ནང་སྤྱི་འཐུས་འཇུ་ཆེན་དཀོན་མཆོག་ཆོས་སྒྲོན་མཆོག་དང་། སྤྱི་འཐུས་དགེ་བཤེས་ལྷ་རམས་པ་ཨ་ཀྲུག་ཚེ་བརྟན་མཆོག སྤྱི་འཐུས་དགེ་བཤེས་ཨ་ཀྲོང་རིན་ཆེན་རྒྱལ་མཚན་མཆོག བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་ཚོགས་ཆུང་གསུམ་པའི་ནང་སྤྱི་འཐུས་གསེར་རྟ་ཚུལ་ཁྲིམས་མཆོག་དང་། སྤྱི་འཐུས་ཙ་ནེ་ཚང་དོན་གྲུབ་བཀྲ་ཤིས་མཆོག སྤྱི་འཐུས་སློབ་དཔོན་ཐུབ་བསྟན་རྒྱལ་མཚན་མཆོག སྤྱི་འཐུས་ཚེ་རིང་དབྱངས་ཅན་མཆོག་བཅས་ཡོད་པ་རེད།

དེ་ཡང་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་གྱི་ཉིན་དང་པོ་ཕྱི་ཚེས་ ༡༢ ཉིན་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་ཚོགས་ཆུང་དང་པོས། ནུབ་བྷེང་གྷལ་མངའ་སྡེ་ནས་ཡིན་པ་བྷི་ཇེ་པི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་རྒྱ་གར་གྲོས་ཚོགས་འོག་མའི་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་ཁ་གྷེན་ མུར་མུར་ (Shri Khagen Murmur, MP Lok Sabha) མཆོག ཆོས་ལུགས་མཐུན་སྒྲིལ་ཚོགས་པ་ (Interfaith Coalition for Peace) ཞེས་པའི་ཚོགས་གཙོ་སེ་ཡིཏི་ ཛ་ཧྥར་ མཱ་མུ་ཌི་ (Dr. Syed Zafar Mahmood) མཆོག ཨུ་ཌི་ཤ་མངའ་སྡེ་ནས་ཡིན་པ་བྷི་ཇེ་པི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་རྒྱ་གར་གྲོས་ཚོགས་གོང་མའི་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་སུ་ཇིཏ་ ཀུ་མར་ (Shri. Sujeet Kumar, MP Rajya Sabha) མཆོག་བཅས་དང་ལྷན་རིམ་པས་མཇལ་འཕྲད་གནང་ཡོད།

བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་ཚོགས་ཆུང་གཉིས་པས། ༡) ཀེ་རེ་ལ་མངའ་སྡེ་ནས་ཡིན་པ་སྤྱི་ཚོགས་གསར་བརྗེའི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་ (Revolutionary Socialist Party) རྒྱ་གར་གྲོས་ཚོགས་འོག་མའི་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་ཨེན་ ཀེ་ པེར་མཱ་ཅན་དྷ་རན་ (Shri N.K. Premachandran, MP Lok Sabha) མཆོག ༢) མ་དྷི་ཡ་པར་དེ་ཤཱི་མངའ་སྡེ་ནས་ཡིན་པ་བྷ་ར་ཏ་ རཱ་ཤཱ་ཊ་ར་ སཱ་མི་ཐི་ (Bharat Rashtra Samithi) སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་རྒྱ་གར་གྲོས་ཚོགས་གོང་མའི་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་ཀེ་ ཨར་ སུ་རེ་ཤི་ རེ་ཌི་ (Shri. K. R. Suresh Reddy, MP Rajya Sabha) མཆོག ༣) རྒྱ་གར་བྱང་ཤར་མི་ཛོ་རམ་མངའ་སྡེ་ནས་ཡིན་པ་ཛོ་རམ་མི་མང་ལས་འགུལ་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་ (Zoram Peoples Movement) གྲོས་ཚོགས་འོག་མའི་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་རི་ཅར་ཌི་ ཝན་ལལ་མན་གྷེཡ་ (Shri. Richard Vanlalhmangaiha, Lok Sabha MP) མཆོག་བཅས་དང་ལྷན་རིམ་པས་མཇལ་འཕྲད་གནང་ཡོད།

བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་ཚོགས་ཆུང་གསུམ་པས། ༡) རྒྱ་གར་ལྷོ་ཕྱོགས་ཀར་ན་ཊ་ཀ་མངའ་སྡེའི་སྤྱི་ཁྱབ་བློན་ཆེན་ཟུར་པ་དང་། རྒྱ་གར་གྲོས་ཚོགས་འོག་མའི་བྷི་ཇེ་པི་སྲིད་དོན་ཚོགས་པའི་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་ཇ་གྷ་དྷི་ཤི་ ཤེ་ཊར་ (Shri, Jagadish Shettar, former Chief Minister of Karnataka and MP Lok Sabha, BJP) མཆོག་དང་། ༢) རྒྱ་གར་དབུས་འཛིན་མངའ་ཁུལ་དྷ་མན་དང་དིའུ་ (Daman & Diu) ཁུལ་ནས་ཡིན་པ་དང་བླངས་རྒྱ་གར་་གྲོས་ཚོགས་འོག་མའི་འཐུས་མི་ (Independent Member) སྐུ་ཞབས་ཨུ་མེ་ཤི་བྷཡེ་ བྷ་བུ་བྷཡེ་ (Shri. Umeshbhai Babubai Patel, MP Lok Sabha) མཆོག ༣) ལ་དྭགས་དབུས་འཛིན་མངའ་ཁུལ་ནས་ཡིན་པ་དང་བླངས་རྒྱ་གར་དབུས་གྲོས་ཚོགས་འོག་མའི་འཐུས་མི་སྐུ་ཞབས་མོ་ཧ་མཏ་ ཧཱ་ནི་ཧྥ་ (Shri Mohammad Haneefa, Lok Sabha MP) མཆོག་བཅས་དང་ལྷན་རིམ་པས་མཇལ་འཕྲད་གནང་ཡོད།

མཇལ་འཕྲད་སྐབས་བོད་མི་མང་སྤྱི་འཐུས་རྒྱུན་ལས་ཀྱི་སྐུ་ཚབ་ཚོགས་ཆུང་ནས་ཐོག་མར་རྒྱ་གར་གཞུང་མང་གཉིས་ནས་ད་བར་བོད་དོན་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་ཤུགས་ཆེ་གནང་བར་ཐུགས་རྗེ་ཆེ་ཞུས་པ་དང་སྦྲགས་གཙོ་བོ་གསུངས་དོན། རྒྱ་ནག་དམར་གཞུང་གིས་བོད་ནང་མུ་མཐུད་གདུག་རྩུབ་ཅན་གྱི་སྲིད་བྱུས་ལག་བསྟར་བྱེད་བཞིན་པར། བོད་མི་རྣམས་བཟོད་ཐབས་བྲལ་ཏེ་འ་ཆད་འུ་ཐུག་གིས་ཕྱི་ལོ་ ༢༠༠༩ ནས་ད་བར་བོད་མི་གྲངས་ ༡༥༧ གྱིས་རང་ལུས་མེར་བསྲེགས་བཏང་ཡོད་པའི་སྐོར་དང་། བོད་ཕྲུག་རྣམས་བཙན་ཤེད་ཐོག་རྒྱ་གཞུང་གི་གཏན་འཇགས་སློབ་གྲྭའི་ནང་སློབ་འཇུག་བྱེད་བཅུག་པ་སོགས་བོད་ཀྱི་ཆོས་དང་། རིག་གཞུང་། སྐད་ཡིག མི་རིགས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་བཅས་པ་ཉམས་དམས་རྩ་བརླག་ཏུ་གཏོང་རྒྱུའི་དམིགས་ཡུལ་བཟུང་བའི་ཐོག བོད་རིགས་རྣམས་རྒྱ་རིགས་ནང་མཉམ་བསྲེས་གཏོང་བཞིན་ཡོད་པ། བྱིས་པ་ཚུན་ཆད་ཀྱི་རིགས་རྫས་བསྡུ་ལེན་དང་། ལྟ་སྲུང་བརྙན་མིག་གང་སར་བཙུགས་ནས་བོད་མིའི་འགུལ་བསྐྱོད་ཡོངས་རྫོགས་ལ་དམ་དྲག་བྱེད་བཞིན་པ། ཉེ་ཆར་ཁམས་རྫ་ཚུ་ཁ་ཀ་བཞི་སྡེ་བ་རུ་རྒྱ་དམར་གཞུང་གིས་གཏེར་ཁ་སྔོག་འདོན་བྱས་པར་ས་གནས་བོད་མིས་ཞུ་སྐུལ་བྱེད་སྐབས། རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་མི་གྲངས་བརྒྱད་བཅུ་ལྷག་འཛིན་བཟུང་བཀའ་ཉར་བྱས་པ་སོགས་ད་ལྟའི་བོད་ནང་གི་ཛ་དྲག་གནས་སྟངས་སྐོར་ཞིབ་ཕྲ་ངོ་སྤྲོད་དང་འབྲེལ། བོད་འདི་ལོ་རྒྱུས་ཐོག་རང་བཙན་གཙང་མའི་རྒྱལ་ཁབ་ཅིག་ཡིན་པ་དང་ད་ལྟའི་ཆར་རྒྱའི་བཙན་འོག་ཏུ་ཡོད་པ། བོད་རྒྱའི་དཀའ་རྙོག་སེལ་ཐབས་སླད་བོད་རྒྱ་འབྲེལ་མོལ་སླར་གསོ་ཡོང་བར་རྒྱ་དམར་གཞུང་ལ་སྐུལ་འདེད་གཏོང་ཐབས། རྒྱ་གཞུང་གིས་བོད་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་གཏོར་སྐྱོན་གཏོར་སྐྱོན་ཚབས་ཆེ་གཏོང་བཞིན་པར་མཉམ་འབྲེལ་རྒྱལ་ཚོགས་ཀྱི་གནམ་གཤིས་འགྱུར་ལྡོག་ཆེད་ལས་ཚོགས་ཆུང་ཐོག་ནས་ཚད་དང་ལྡན་པའི་ཉམས་ཞིབ་དགོས་པ། བོད་ནང་གི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་བརྡལ་བཤིག་ཚབས་ཆེན་གཏོང་བཞིན་པར་རང་དབང་ལྡན་པའི་འགྲོ་བ་མིའི་ཐོབ་ཐང་ཚོགས་ཁག་ནས་ཞིབ་འཇུག་ཡོང་རྒྱུར་རྒྱབ་སྐྱོར་དགོས་པ། ༧པན་ཆེན་རིན་པོ་ཆེ་མཆོག་གིས་གཙོས་པའི་བོད་ནང་གི་ཆབ་སྲིད་བཙོན་པ་རྣམས་འཕྲལ་མར་གློད་བཀྲོལ་དགོས་པ། རྒྱ་དམར་གཞུང་གི་གདུག་རྩུབ་ཅན་གྱི་སྲིད་བྱུས་ལག་བསྟར་བྱེད་བཞིན་པ་ཁག་འཕྲལ་ཏུ་མཚམས་འཇོག་དགོས་པ། རྒྱ་གར་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་རྣམ་པས་བོད་ནང་གི་འགྲོ་བ་མིའི་གནས་སྟངས་སྐོར་གླེང་སློང་ཡོང་ཐབས་སོགས་དོན་ཚན་བརྒྱད་ཀྱི་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་གནང་རྒྱུར་ཞུ་སྐུལ་རྒྱ་ཆེ་གནང་བར། གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་རྣམ་པས་མུ་མཐུད་བོད་དོན་ཐོག་རྒྱབ་སྐྱོར་ཡོང་བ་ཞུས་པར་ཞལ་བཞེས་གནང་སོང་།

བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་སྐབས་ལྡི་ལིར་གཏན་སྡོད་ཚོགས་དྲུང་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ལས་བྱེད་ཕུན་ཚོགས་རྒྱ་མཚོ་ལགས་དང་། ཚོགས་དྲུང་ལས་ཁུངས་ཀྱི་ལས་བྱེད་བསྟན་འཛིན་ཆོས་དབྱིངས་ལགས། རྒྱལ་མཚན་མགོན་པོ་ལགས། བློ་བཟང་མཚོ་མོ་ལགས། བསྟན་འཛིན་དཔལ་འབྱོར་ལགས་བཅས་བོད་དོན་ཞུ་སྐུལ་ཚོགས་ཆུང་གསུམ་དང་ལྷན་གྲོས་ཚོགས་འཐུས་མི་མཇལ་འཕྲད་སྐབས་སོ་སོར་མཉམ་བཅར་ཞུས་ཡོད་པ་བཅས།